List otwarty Radia Lwów 14-04-2026
Zwracamy się do instytucji publicznych Rzeczypospolitej Polskiej, do przedstawicieli życia politycznego, medialnego i społecznego, a także do wszystkich ludzi, którym bliska jest sprawa polskości poza granicami kraju, z głosem niepokoju i odpowiedzialności.
Polskie Towarzystwo Radiowe we Lwowie, prowadzące społeczną redakcję Radia Lwów, nie otrzymało finansowania na emisję programów radiowych w języku polskim na lata 2026–2027 w ramach konkursu Senat–Polonia 2026 w obszarze mediów. Stało się tak mimo pozytywnej oceny merytorycznej oferty. Ta decyzja nie jest wyłącznie rozstrzygnięciem formalnym. W praktyce uderza ona w jedno z najtrwalszych i najbardziej rozpoznawalnych polskich mediów działających na Ukrainie.
Radio Lwów istnieje od 1992 roku. Od ponad trzech dekad pozostaje miejscem obecności polskiego słowa w przestrzeni publicznej Lwowa i regionu. Nadajemy audycje po polsku na antenie ukraińskiej rozgłośni na częstotliwości 106,7 FM, a równocześnie prowadzimy radio internetowe i portal informacyjny. Tworzymy medium społeczne, zakorzenione w lokalnej wspólnocie, budowane przez ludzi, którzy od lat traktują tę pracę jako służbę wobec polskiej kultury, języka i pamięci.
Nasza działalność nie sprowadza się do samej emisji audycji. Radio Lwów od dawna pełni rolę medium wspólnotowego, edukacyjnego, archiwizacyjnego i środowiskowego. To właśnie przez nasze programy Polacy na Ukrainie słyszą własny język, własne sprawy, własne doświadczenie i własną pamięć. To tutaj opowiada się o życiu polskiej społeczności, o jej problemach, inicjatywach, świętach, rocznicach, ludziach i instytucjach. To tutaj polskość nie jest abstrakcyjnym hasłem, lecz żywą codziennością.
Dorobek naszej redakcji zrealizowany w 2025 roku pokazuje jasno, że nie mówimy o projekcie symbolicznym ani o działalności pozorowanej. Na antenie wyemitowaliśmy 156 godzin audycji, przygotowaliśmy 104 wydania wiadomości i 468 wejść na żywo. Naszego programu radiowego słuchało średnio około 15 tysięcy odbiorców miesięcznie. Równolegle prowadziliśmy portal https://radiolwow.org, na którym opublikowano 551 aktualizacji, relacji i materiałów wspierających lokalne inicjatywy. Serwis odnotował 57 711 odbiorców i 135 tysięcy wejść. Powstało 148 podcastów obejmujących wiadomości, kulturę, reportaże i analizy.
Ważną częścią naszej pracy była także działalność edukacyjna. Zorganizowaliśmy26 prelekcji edukacyjno-historycznych i medialnych dotyczących między innymi patronów roku, dezinformacji i fake newsów. W ramach Studia Młodych Dziennikarzy pracowaliśmy z 92 młodymi osobami w wieku 14–17 lat, prowadząc 53 zajęcia, po których powstało 26 tematycznych audycji i podcastów. Młodzież nie tylko uczyła się warsztatu medialnego, ale także odpowiedzialności za słowo, więzi ze wspólnotą i świadomego uczestnictwa w polskim życiu publicznym na Ukrainie. Studio Młodych Dziennikarzy zapewniło również 22 obsługi medialne wydarzeń, w tym uroczystości patriotycznych, konferencji i spotkań środowiskowych.
Równolegle wydajemy kwartalnik „Antena Radiowa” w nakładzie 4 tysięcy egzemplarzy, docierający również do czytelników w internecie. Pismo opisuje lokalną współpracę, przybliża ważne postacie i wydarzenia, promuje polskie dziedzictwo narodowe oraz obecność polskiej kultury w życiu publicznym. W ten sposób utrwalamy to, co łatwo utracić: pamięć środowiska, zapis wspólnotowego doświadczenia, ślady polskiej obecności w mieście i regionie.
Nasza redakcja działa także w sytuacjach kryzysowych. Od początku pełnoskalowej wojny nie przerwaliśmy nadawania. Informowaliśmy, wspieraliśmy lokalne inicjatywy, organizowaliśmy pomoc i pozostawaliśmy blisko ludzi, którzy znaleźli się w dramatycznej sytuacji. Radio Lwów było i nadal jest dla wielu osób nie tylko źródłem informacji, lecz także znakiem ciągłości, normalności i wspólnoty. W warunkach wojny ma to znaczenie trudne do przecenienia, ale bardzo konkretne w codziennym życiu słuchaczy.
Brak finansowania dla Radia Lwów oznacza więc zdecydowanie więcej niż ograniczenie jednego zadania medialnego. Oznacza zagrożenie dla ciągłości instytucji, która od lat podtrzymuje obecność polskiego języka i polskiej kultury w przestrzeni publicznej Ukrainy. Oznacza ryzyko osłabienia jedynego żywego polskojęzycznego eteru radiowego na Ukrainie. Oznacza cios w środowisko, które łączy pokolenia: młodzież, dla której radio jest szkołą odpowiedzialnego uczestnictwa we wspólnocie, oraz seniorów, dla których pozostaje często najbliższym i najbardziej dostępnym źródłem polskiego słowa.
Trzeba powiedzieć jasno: dla Polaków na Ukrainie media w języku polskim nie są dodatkiem ani luksusem. Są jednym z podstawowych narzędzi utrzymania więzi narodowej, językowej i kulturowej. Tam, gdzie wspólnota żyje w cieniu wojny, niepewności ekonomicznej i ograniczonych możliwości instytucjonalnych, trwałość własnego medium nabiera znaczenia elementarnego. Bez niego słabnie wspólnota, zanika przestrzeń wzajemnego słyszenia się i rozumienia, trudniej przekazywać pamięć, język i doświadczenie następnym pokoleniom.
Nie prosimy o uznanie naszej pracy wyłącznie na podstawie dawnych zasług. Prosimy o uczciwe spojrzenie na rzeczywisty dorobek, na konkretne efekty, na zasięg i na rolę, jaką Radio Lwów odgrywa dziś, tu i teraz. Za nas przemawia nie deklaracja, lecz codzienna praca, wykonana m. in. w 2025 roku: audycje, wiadomości, portal, podcasty, edukacja młodzieży, kwartalnik, archiwizacja polskiego dziedzictwa, obecność na wydarzeniach środowiskowych i gotowość do działania w czasie kryzysu.
Dlatego zwracamy się z apelem o ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem skutków tej decyzji dla polskiej wspólnoty na Ukrainie, dla ciągłości polskojęzycznych audycji, dla pracy edukacyjnej i archiwizacyjnej oraz dla obecności polskiej kultury i języka w przestrzeni publicznej Lwowa i regionu. Prosimy, by w tej sprawie wziąć pod uwagę nie tylko wynik formalny, ale również odpowiedzialność za realne konsekwencje społeczne, kulturowe i państwowe.
Radio Lwów nie jest projektem chwilowym. Jest częścią żywej historii polskiego słowa na Ukrainie. Jest głosem wspólnoty, która mimo wojny, trudności i niepewności nadal chce mówić po polsku, myśleć po polsku i pozostać w łączności z Ojczyzną. Tego głosu nie wolno pozostawić bez wsparcia.
11 kwietnia 2026 r.
Redakcja Radia Lwów
Polskie Towarzystwo Radiowe